GAZETA E LONDRES – Një analizë përmbledhëse rreth situatës pas përplasjes Trump -Zelemskyy
Nga Kujtim VANI
Përplasja midis Donald Trump dhe Volodymyr Zelenskyt përfaqëson një moment kritik në marrëdhëniet SHBA-Ukrainë dhe ka pasoja të gjera gjeopolitike.
Trump duket i orientuar drejt një marrëveshjeje pragmatiste me Rusinë, ndërsa Zelensky kërkon mbështetje të palëkundur perëndimore. Kjo e bën të vështirë për Ukrainën të ruajë ndihmën e garantuar nga SHBA, sidomos nëse administrata e Trump zgjedh një qasje më izoluse.
Ndërhyrja e Trump në këtë çështje dhe vënia e Zelenskyt nën presion për të treguar “mirënjohje” e vendos Ukrainën në një pozicion delikat. Kjo ndikon jo vetëm në marrëdhëniet me SHBA-në, por edhe në besueshmërinë e mbështetjes afatgjatë.
Evropa në një situatë të ndërlikuar: Udhëheqësit e BE-së, përfshirë Macron, Scholz dhe von der Leyen, kanë mbështetur Ukrainën, por nuk e kanë fuqinë ushtarake dhe financiare për ta zëvendësuar ndihmën amerikane. Nëse SHBA tërhiqet pjesërisht nga angazhimi i saj, Evropa do të përballet me një barrë të rëndë.
Përpjekja e Starmer për të vepruar si ndërmjetës: Kryeministri britanik Keir Starmer po përpiqet të mbajë një balancë mes SHBA-së dhe Ukrainës, duke ruajtur mbështetjen për Kievin, por pa e acaruar Trumpin. Megjithatë, është e paqartë nëse ai ka ndikimin e duhur për të zbutur krizën.
Rusia si përfituese e situatës
Marrëveshjet e fshehta Trump-Putin: Negociatat mes delegacioneve amerikane dhe ruse në Stamboll dhe Arabinë Saudite, ku Ukraina nuk ishte e përfshirë, sugjerojnë se mund të ketë një ndryshim në qasjen e SHBA-së ndaj konfliktit.
Përçarja mes aleatëve perëndimorë dhe Ukraina e izoluar politikisht mund të shërbejnë si një fitore për Kremlinin, i cili kërkon dobësimin e unitetit të NATO-s dhe BE-së në mbështetje të Kievit.
Perspektivat për të ardhmen
Marrëveshja e paqes ose eskalimi i konfliktit? Nëse Trump dhe administrata e tij shtyjnë për një marrëveshje me Rusinë, Ukraina mund të përballet me presion të madh për të pranuar kushte të pafavorshme. Nga ana tjetër, nëse Zelensky mbetet i palëkundur, mund të ketë një përshkallëzim të mëtejshëm të konfliktit.
Lidershipi i Evropës: Nëse SHBA zvogëlon mbështetjen për Ukrainën, Europa duhet të rritë ndihmën ushtarake dhe financiare. Nëse nuk e bën këtë, Ukraina mund të mbetet e pambrojtur dhe në një situatë të rrezikshme strategjike.
Në përfundim, Kriza Trump-Zelensky ka nxjerrë në pah përçarjen brenda aleancës perëndimore dhe ka krijuar pasiguri për të ardhmen e Ukrainës. Rusia është e vetmja palë që përfiton drejtpërdrejt, ndërsa SHBA dhe BE rrezikojnë të humbasin besueshmërinë si garantues të sigurisë globale. Nëse Perëndimi nuk gjen një strategji të qartë për të mbështetur Ukrainën, kjo mund të ketë pasoja të mëdha për arkitekturën e sigurisë globale.
Presidenti i Ukrainës kishte shpresuar të largohej nga Shtëpia e Bardhë të premten me një marveshje pozitive pas bisedimeve me Donald Trump, ku do të nënshkruanin një marrëveshjeje mineralesh duke i dhënë SHBA-së një aksion real në të ardhmen e vendit të tij, nëse jo një garanci të plotë sigurie.
Në vend të kësaj, Volodymyr Zelensky u përball me një moment të jashtëzakonshëmj para mediave botërore, pasi Presidenti Trump dhe Zëvendëspresidenti i tij JD Vance kërkuan që ai të tregojë më shumë mirënjohje për vitet e mbështetjes së SHBA.
Zelenskyy u tërhoq nga sugjerimet e partnerëve të tij më të fuqishëm, se Ukraina duhet të punojë më shumë për të rënë dakord për një armëpushim me Vladimir Putin. Ata u përgjigjën se ai po tregohej “mosrespektues”.
Presidentit ukrainas iu tha përfundimisht të largohej nga Shtëpia e Bardhë herët përpara se ai dhe Trump të mund të dilnin për një konferencë shtypi të planifikuar.
Kështu edhe marrëveshja e mineraleve, e cila ishte lënë pas dhe e lavdëruar nga të dyja palët këtë javë, mbeti e panënshkruar. “Kthehuni kur të jeni gati për paqe”, shkroi Trump në rrjetet sociale pak para se makina e Zelensky të largohej.
Video e përplasjes mes trump dhe zevendësit të tij me Zelenskyn
