GAZETA E LONDRES – Samiti i NATO-s në Ankara: Aleanca forcon mbrojtjen, premton 70 miliardë euro për Ukrainën dhe investime të reja ushtarake
Liderët e NATO-s riafirmojnë unitetin transatlantik, rrisin shpenzimet për mbrojtjen dhe paralajmërojnë se sfidat e sigurisë globale kërkojnë një Aleancë më të fortë dhe më të modernizuar.
Ankara, 8 korrik 2026 – Krerët e shteteve dhe qeverive të vendeve anëtare të NATO-s miratuan Deklaratën e Samitit të Ankarasë, duke riafirmuar angazhimin e tyre të palëkundur për mbrojtjen kolektive sipas Nenit 5 të Traktatit të Uashingtonit. Në deklaratë ritheksohet se “një sulm ndaj një aleati është sulm ndaj të gjithë aleatëve”, ndërsa uniteti dhe solidariteti i Aleancës mbeten garancia kryesore për sigurinë e mbi një miliard qytetarëve të vendeve anëtare.
Liderët vlerësuan se kërcënimi afatgjatë nga Rusia dhe rreziku i vazhdueshëm i terrorizmit kërkojnë rritje të mëtejshme të kapaciteteve mbrojtëse. Ata bënë të ditur se gjatë vitit 2025 aleatët evropianë dhe Kanadaja shtuan investimet në mbrojtje me mbi 139 miliardë dollarë, ndërsa në Samitin e Ankarasë u shpallën mbi 50 miliardë dollarë prokurime të reja ushtarake.
Deklarata parashikon gjithashtu zgjerimin e industrisë së mbrojtjes, forcimin e bashkëpunimit mes aleatëve dhe investime në inteligjencën artificiale, mbrojtjen kibernetike, sistemet pa pilot, mbrojtjen ajrore dhe raketore, si dhe teknologjitë më të avancuara ushtarake.
Një nga vendimet më të rëndësishme të samitit lidhet me Ukrainën. Aleatët konfirmuan mbështetjen e tyre të plotë për pavarësinë, sovranitetin dhe integritetin territorial të saj, duke u angazhuar të ofrojnë gjatë vitit 2026 rreth 70 miliardë euro në ndihmë ushtarake, pajisje dhe trajnime, ndërsa shprehën gatishmërinë për të ruajtur të njëjtin nivel mbështetjeje edhe gjatë vitit 2027.
Në deklaratë trajtohen edhe zhvillimet në Lindjen e Mesme, ku NATO rithekson se Irani nuk duhet të zotërojë armë bërthamore dhe i kërkon të respektojë lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit.
Samiti u mbyll me falënderimet e liderëve të NATO-s për mikpritjen e Turqisë dhe me zotimin për të vazhduar forcimin e Aleancës përballë sfidave të reja të sigurisë globale.
Më poshtë, Gazeta e Londrës sjell të plotë në gjuhën shqipe Deklaratën e Samitit të NATO-s, të miratuar në Ankara më 8 korrik 2026.
Deklarata e plotë e Samitit të Ankarasë – 8 korrik 2026
Ne, krerët e shteteve dhe qeverive të Aleancës së Atlantikut të Veriut (NATO), jemi mbledhur në Ankara për të riafirmuar angazhimin tonë të palëkundur ndaj mbrojtjes sonë kolektive, sipas Nenit 5 të Traktatit të Uashingtonit, si dhe ndaj lidhjes transatlantike. Një sulm ndaj njërit është sulm ndaj të gjithëve. Uniteti, solidariteti dhe forca jonë kolektive mbeten themeli i paqes, sigurisë dhe mirëqenies për një miliard qytetarët e Aleancës sonë të kombeve të lira dhe demokratike. Ne mbetemi të përkushtuar ndaj qasjes sonë 360-gradëshe për parandalimin dhe mbrojtjen.
Për t’iu kundërvënë kërcënimit afatgjatë që Rusia paraqet për sigurinë dhe stabilitetin euro-atlantik, si dhe kërcënimit të vazhdueshëm të terrorizmit, aleatët po zbatojnë angazhimet për mbrojtjen e miratuara në Hagë. Gjatë vitit 2025, aleatët evropianë dhe Kanadaja rritën investimet e tyre në kërkesat themelore të mbrojtjes me më shumë se 139 miliardë dollarë. Këto investime po na sigurojnë kapacitetet që na nevojiten, ndërkohë që forcojnë bazën tonë industriale dhe qëndrueshmërinë. Sot, në Ankara, ne shpallim më shumë se 50 miliardë dollarë në prokurime të reja dhe angazhohemi të zgjerojmë kapacitetin tonë të përbashkët prodhues, duke bashkëpunuar me industrinë për të përshpejtuar inovacionin. Ne do të vazhdojmë përpjekjet për të eliminuar pengesat tregtare në fushën e mbrojtjes ndërmjet aleatëve dhe do të shfrytëzojmë partneritetet e NATO-s për të forcuar bashkëpunimin dhe kapacitetet industriale të mbrojtjes.
Ne po ndërtojmë të ardhmen: një Evropë më të fortë brenda një NATO-je më të fortë – një Aleancë të modernizuar. Aleatët evropianë dhe Kanadaja, në bashkëpunim me Shtetet e Bashkuara të Amerikës, po marrin përgjegjësi më të mëdha për mbrojtjen e Aleancës. Parandalimi dhe mbrojtja e NATO-s mbështeten në një kombinim të përshtatshëm të kapaciteteve bërthamore, konvencionale dhe të mbrojtjes raketore, të plotësuara nga kapacitetet hapësinore dhe kibernetike. Ne jemi të përkushtuar të ruajmë epërsinë tonë ushtarake. Po investojmë në aftësinë për të dislokuar, mbështetur dhe furnizuar forcat tona të armatosura, si dhe për të përmbushur objektivat tona të kapaciteteve në të gjitha fushat, duke përfshirë goditjet precize në thellësi, mbrojtjen e integruar ajrore dhe raketore, sistemet pa pilot (dronët), teknologjitë më të avancuara dhe kapacitetet e inteligjencës. Ne po zhvillojmë një platformë të përbashkët transatlantike të luftimit (warfighting cloud) dhe po adoptojmë modele të fuqishme të inteligjencës artificiale.
Ukraina kontribuon në sigurinë transatlantike dhe aleatët qëndrojnë të bashkuar në mbështetjen e tyre të palëkundur për Ukrainën në mbrojtje të lirisë, sovranitetit dhe integritetit të saj territorial. Aleatët evropianë dhe Kanadaja tashmë financojnë pjesën më të madhe të ndihmës për sigurinë e Ukrainës përmes mekanizmave dypalësh dhe shumëpalësh. Aleatët theksojnë se kjo mbështetje duhet të jetë e drejtë, e parashikueshme dhe e qëndrueshme në afat të gjatë. Për vitin 2026, aleatët angazhohen të ofrojnë 70 miliardë euro në pajisje ushtarake, ndihmë dhe trajnim për Ukrainën, duke konfirmuar gjithashtu angazhimet e tyre sovrane për të ruajtur të paktën të njëjtin nivel mbështetjeje edhe në vitin 2027. Për këtë qëllim, mirëpresim vendimin e Bashkimit Evropian për të siguruar financim shumëvjeçar për Ukrainën përmes Programit të Huasë për Mbështetjen e Ukrainës.
Aleanca vazhdon të reagojë dhe të përshtatet ndaj konkurrencës strategjike, paqëndrueshmërisë së vazhdueshme, kërcënimeve hibride dhe krizave të përsëritura që karakterizojnë mjedisin tonë të sigurisë. Aleatët ritheksojnë se Irani nuk duhet të zotërojë kurrë armë bërthamore dhe i bëjnë thirrje Iranit të respektojë plotësisht lirinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit.
Ne shprehim mirënjohjen tonë për mikpritjen bujare të ofruar nga Türkiye (Turqia) dhe presim me kënaqësi takimin tonë të ardhshëm.
