GAZETA E LONDRES– Ura e Krimesë rihapet pjesërisht pas një shpërthimi të madh
Trafiku i lehtë ka rifilluar në urën e vetme të Rusisë për në Krime, disa orë pasi një shpërthim i madh rrëzoi pjesë të rrugës.
Shpërthimi në urën më të gjatë të Evropës – një simbol i aneksimit të gadishullit rus nga Ukraina në vitin 2014 – vrau tre persona, thonë hetuesit.
Viktimat ishin në një makinë aty pranë kur shpërtheu një kamion, pretendojnë zyrtarët rusë.
Një zjarr gjigant i shkaktuar nga një makinë bombë ka shpërthyer në urën kyçe që lidh Krimenë me Rusinë, një territor që Moska e aneksoi në vitin 2014. Lajmi u njoftua të shtunën nga autoritetet ruse, por ata nuk fajësuan menjëherë Ukrainën lidhur me ngjarjen.
Ura, e cila shërben për transport rrugor dhe hekurudhor, është ndërtuar me urdhër të Presidentit rus Vladimir Putin dhe u inaugur në vitin 2018. Ajo shërbente si një pikë kyçe për transportin e pajisjeve ushtarake dhe trupave ruse që luftonin në Ukrainë.
Ura është vendkalimi i vetëm mes territorit të okupuar të Krimesë dhe Rusisë.
Agjencitë ruse të lajmeve duke iu referuar Komitetit kundër Terrorizmit thanë se makina-bombë shkaktoi gjithashtu shpërthimin e shtatë cisternave me naftë që po transportoheshin për në Krime.
Zëdhënësi i Kremlinit tha se presidenti Putin kishte urdhëruar krijimin e një komisioni për të hetuar ngjarjen.
Kreu i parlamentit rajonal të instaluar nga Rusia në Krime, Vladimir Konstantinov, fajësoi ata që i quajti “vandalët ukrainas”.
Rusia kishte pretenduar më parë se ura ishte e sigurt, pavarësisht luftimeve në Ukrainë, dhe nga ana tjetër kishte kërcënuar Kievin, me hakmarrje nëse ajo sulmohej.
Nëse vërtetohet se pas shpërthimit qëndron Ukraina, kjo do të përbënte një shqetësim serioz për Moskën pasi ura ndodhet larg vijës së frontit të luftës.
Në gadishullin e Krimesë ka pasur disa shpërthime në objektet ushtarake ruse.
Përparimet e fundit të rrufeshme territoriale të Ukrainës në lindje dhe jug të vendit kanë hedhur dyshime mbi pretendimin e Kremlinit për aneksim të Donetskut Luhanskut dhe rajoneve jugore të Zaporizhias dhe Khersonit.
Të katër territoret krijojnë një korridor të rëndësishëm tokësor mes Rusisë dhe gadishullit të Krimesë, dhe së bashku përbëjnë rreth 20% të territorit të Ukrainës.
Pjesa hekurudhore e urës – ku cisternat e naftës morën flakë – me sa duket është rihapur.
Një këshilltar i presidentit të Ukrainës, Volodymyr Zelensky, Mykhailo Podolyak, nuk mori drejtpërdrejt përgjegjësinë e Ukrainës, por shkroi: ” Ura e Krimesë fillimi.
Çdo gjë e paligjshme duhet të shkatërrohet, gjithçka e vjedhur duhet të kthehet në Ukrainë, gjithçka e pushtuar nga Rusia duhet të dëbohet.
Ministria e Mbrojtjes e Ukrainës e krahasoi shpërthimin e urës me fundosjen e kryqëzorit të raketave të Rusisë Moskva në prill.
“Dy simbole famëkeqe të fuqisë ruse në Krimenë ukrainase janë rrëzuar”, shkruhej në Twitter. “Çfarë është më pas në radhë?”
Ministria e Jashtme e Rusisë tha: “Reagimi i regjimit të Kievit ndaj shkatërrimit të infrastrukturës civile është një dëshmi e natyrës së tij terroriste.”
Është e vështirë të ekzagjerosh rëndësinë dhe simbolikën e të parit të urës – e cila u hap nga presidenti Putin – në zjarr.
Rusia e ka përdorur urën për të lëvizur pajisje ushtarake, municione dhe personel nga Rusia në fushat e betejës në Ukrainën jugore.
Si e tillë, autoritetet ukrainase thanë se ishte një objektiv legjitim, pasi ata zotohen të rimarrin gadishullin.
Çdo sulm ndaj Krimesë, ku ushtria ruse ka një prani masive, do të shihet si një tjetër poshtërim masiv për Kremlinin.
Ura është veçanërisht e urryer nga ukrainasit. Mediat sociale në Ukrainë shpërthyen në festime pasi panë zjarrin – një ditë pasi presidenti rus Vladimir Putin mbushi 70 vjeç.
Autoritetet lokale në Krime organizuan një shërbim traget midis kontinentit rus dhe gadishullit, për automjetet më të rënda që nuk mund të përdorin urën e rihapur pjesërisht.
Komiteti Kombëtar i Antiterrorizmit i Rusisë tha: “Në orën 06:07 me orën e Moskës sot [03:07 GMT], një shpërthim u shkaktua në një automjet mallrash në pjesën e autostradës së urës së Krimesë në anën e gadishullit Taman, e cila shpërndau zjarrin në shtatë cisterna karburanti të një treni që ishte rrugës për në gadishullin e Krimesë.
“Dy pjesë autostrade të urës u shembën pjesërisht.”
Kryetari i Krimesë, Vladimir Konstantinov, fajësoi për shpërthimin “vandalët ukrainas, të cilët më në fund kanë arritur të shtrijnë duart e tyre të përgjakur në urën e Krimesë”.
Presidenti rus Vladimir Putin u informua për “emergjencën” në urë dhe urdhëroi një hetim qeveritar, tha zëdhënësi i Kremlinit Dmitry Peskov. Një hetim penal po zhvillohet gjithashtu.
Ura 19 km e gjatë nëpër ngushticën e Kerçit, e cila kushtoi mbi 3 miliard euro për t’u ndërtuar, u hap katër vjet pasi Moska aneksoi ilegalisht Krimenë.
Ai u përshëndet nga mediat ruse si “ndërtimi i shekullit”. Zyrtarët rusë më parë pretenduan se ishte i mbrojtur mirë nga kërcënimet nga ajri, toka ose uji.
Vendkalimi është më shumë se 150km nga territori I mbajtur nga Ukraina.
“Mungesa e dëmtimit të dukshëm nga shpërthimi/fragmentimi në sipërfaqen e rrugës sugjeron se nuk është përdorur një raketë ajrore”, tha ai.
Ai tha se ishte e mundur që “një sulm i planifikuar mirë nga poshtë mund të ketë qenë shkak”.
“Unë dyshoj se eksplozivët në urën e rrugës dhe kuvertën e trenit u inicuan afër njëkohësisht duke përdorur komandën e koduar të radios,” shtoi ai.
Kyiv ka dorë në këtë konflikt. Ushtria ka rimarrë pjesë të mëdha të territorit, duke i detyruar trupat ruse të braktisin pozicionet e mbajtura prej kohësh.
Mes humbjeve, Moska ka filluar një mobilizim ushtarak kaotik – i cili çoi në protesta të rralla kundër luftës në Rusi dhe një eksod të madh të burrave të moshës ushtarake.
Në emisionet televizive ruse, prezantuesit dhe të ftuarit e studios kanë shprehur keqardhje dhe zymtësi në rritje për situatën.
Nëse sulmi do të ishte kryer nga Ukraina, nuk do të ishte hera e parë që ajo ka vënë në shënjestër Krimenë.
Muajin e kaluar, Ukraina mori përgjegjësinë për një seri sulmesh ajrore në Krime , duke përfshirë një sulm në bazën ushtarake ruse Saky.
