GAZETA E LONDRES – Pesë gjëra ku po shkon ekonomia e Mbretërisë së Bashkuar
Perspektiva për ekonominë e Mbretërisë së Bashkuar është mjaft e zymtë. Banka e Anglisë ngriti sërish normat e interesit të enjten dhe ka paralajmëruar se Mbretëria e Bashkuar po shkon drejt recesionit të saj më të gjatë që nga Depresioni i Madh i viteve 1930 .
Këtu janë pesë gjëra që mësuam nga banka qendrore për të ardhmen e ekonomisë.
1. Mbretëria e Bashkuar e vendosur për recension dyvjeçarë
Mbretëria e Bashkuar po përballet me recesionin e saj më të gjatë në rekord, me Bankën e Anglisë që paralajmëron se vendi përballet me një rënie “shumë sfiduese” dyvjeçare.
Kur një vend është në recesion, është një shenjë se ekonomia e tij po ecën keq. Një recesion është kur ekonomia e një vendi tkurret për dy periudha tre mujore radhazi.
Kjo është parashikuar në Mbretërinë e Bashkuar për disa kohë për shkak të rritjes së çmimeve të mallrave të tilla si ushqimi, karburantet dhe energjia, e cila varet nga disa faktorë, përfshirë luftën në Ukrainë.
Më parë, Banka kishte pritur që Britania e Madhe të binte në recesion në fund të këtij viti dhe tha se do të zgjaste për gjithë vitin e ardhshëm.
Por tani ajo mendon se ekonomia tashmë ka hyrë në një recesion këtë verë dhe parashikon se do të vazhdojë vitin e ardhshëm dhe në gjysmën e parë të 2024.
2. Shkalla e pasurisë pothuajse dyfishohet
Në mënyrë tipike kur një vend është në recesion, kompanitë fitojnë më pak para dhe numri i njerëzve të papunë rritet.
Të diplomuarit dhe ata që kanë mbaruar shkollën gjithashtu e kanë më të vështirë të gjejnë punën e tyre të parë.
Norma e papunësisë në Mbretërinë e Bashkuar do të rritet ndjeshëm gjatë dy viteve të ardhshme në 6.4%, parashikon Banka.
Aktualisht, shkalla e papunësisë është në 3.5%, niveli i saj më i ulët që nga viti 1974, falë një bumi të vendeve të punës pasi ekonomia filloi të rikuperohej nga pandemia.
Por ekspertët po paralajmëronin tashmë se batica mund të kishte filluar të ndryshojë për shkak të rënies së numrit të vendeve të lira të punës në muajt e fundit.
3. Disa hipoteka mund të rriten me 3000 paund në vit
Shumë pronarë shtëpish ndoshta do të përballen me pagesa më të larta të hipotekave në dy vitet e ardhshme, tha Banka.
Normat e hipotekave kanë ardhur në rritje dhe ato me marrëveshje me normë fikse, të cilat përbëjnë rreth 80% të hipotekave, do të përballen me një rritje të shlyerjeve kur fiksimi i tyre të përfundojë.
Pagesat vjetore mund të rriten me 3,000 £ në disa raste, sipas Bankës.
Por me rritjen e fundit të normave të interesit nga banka qendrore që pritet gjerësisht, shumë huadhënës “e “çmuan” rritjen duke rritur paraprakisht normat e tyre të hipotekës.
Sipas Simon Gammon, partner menaxhues në këshilltarët e hipotekave Knight Frank Finance, shumica e huadhënësve po ofrojnë norma fikse midis 5.5% dhe 6%, kështu që ai thotë se rritjet e mëtejshme do të ishin befasi.
Ata që janë në hipoteka gjurmuese ose me norma të ndryshueshme do të shohin që pagesat e tyre mujore të rriten me çdo rritje të ardhshme të normës nga Banka e Anglisë.
4. Inflacioni do të ngadalësohet vitin e ardhshëm
Norma e inflacionit është një masë e rritjes së çmimit të diçkaje me kalimin e kohës.
Për shembull, nëse një copë bukë kushton 1 £ dhe shkon deri në 1,05 £ një vit më vonë, atëherë inflacioni i bukës është 5%.
Inflacioni arriti në 10.1% në shtator, pritet të arrijë në 11% këtë dimër, përpara se të bjerë vitin e ardhshëm.
Objektivi i Bankës është të mbajë inflacionin në 2%.
5.Normat e interesit nuk do të rriten aq sa pritej më parë
Banka e Anglisë vendos normat e interesit në përpjekje për të kontrolluar inflacionin. Ideja është se njerëzit do të dekurajohen nga huamarrja dhe nga ana tjetër do të kenë më pak para për të shpenzuar, duke çuar në rritjen e çmimeve më ngadalë.
Me inflacionin që pritet të bjerë vitin e ardhshëm, Banka nuk pret që normat e interesit të rriten aq sa ishte parashikuar.
Rritja e normës së interesit në nëntor e çon normën aktuale në 3%.
Rritje të mëtejshme janë në rrugë e sipër – kështu që huamarrja në kartat e kreditit, kreditë dhe hipotekat do të vazhdojë të jetë më e shtrenjtë – por ato nuk do të arrijnë 5.25% që tregjet financiare kishin parashikuar.
Analistët tani mendojnë se mund të arrijnë kulmin në rreth 4.75% vitin e ardhshëm.
